Is uw kalverstal winterproof? Doe de snelle wintercheck
Een goed klimaat in de kalverstal is in de winter geen vanzelfsprekendheid. Kou, tocht en vocht vormen samen een verraderlijke combinatie die het risico op koudestress bij kalveren vergroot. Wanneer kalveren energie moeten gebruiken om hun lichaamstemperatuur op peil te houden, blijft er minder energie over voor groei en ontwikkeling.
Veel melkveehouders herkennen dat de melkproductie in de winterperiode iets kan teruglopen. Melkkoeien gebruiken bij lage temperaturen meer energie om warm te blijven. Dat kunnen zij deels compenseren, omdat de pens door fermentatie continu warmte produceert. Toch gaat een deel van die energie niet meer richting melkproductie.
Bij kalveren werkt dit anders. Hun pens is nog niet ontwikkeld als warmtebron. Zij zijn daarom volledig afhankelijk van hun omgeving en van de energie die zij via voeding opnemen om warm te blijven. Bij kou, tocht of een natte ligplaats gaat die energie al snel ten koste van groei en weerstand. Juist daarom is een winterproof kalverstal essentieel.
Doe de snelle wintercheck voor kalveren
Loop deze punten regelmatig na tijdens koude periodes. Kleine aanpassingen maken vaak al een groot verschil.
1. Liggen de kalveren warm en droog?
Kalveren verliezen veel warmte via de buik wanneer zij liggen.
- Ligt er voldoende droog stro in het hok?
- Blijven uw knieën droog bij de knie-test?
- Liggen de kalveren van de koude ondergrond af?
2. Is er tocht op kalfhoogte?
Niet de temperatuur, maar vooral de luchtsnelheid bepaalt het warmteverlies.
- Voelt u luchtstroming op kalfhoogte?
- Zijn er kieren, naden of openingen?
3. Zijn kalveren beschermd tegen wind en neerslag?
Wind en vocht versterken het kou-effect.
- Staat de huisvesting uit de wind?
- Komt er regen of sneeuw binnen?
- Houdt mijn dakconstructie het sneeuwdek?
- Zijn de zijwanden en het dak overstek voldoende lang?
4. Hoe ziet de vacht en houding van het kalf eruit?
- Staat de vacht ruw of opgezet?
- Liggen kalveren opgekropt?
Dit is een teken van zelfbescherming: het kalf probeert zichzelf warm te houden
5. Krijgen kalveren voldoende energie uit voeding en water binnen?
Bij kou stijgt de energiebehoefte.
- Hoe is de voeropname?
- Hebben jonge of zwakkere kalveren extra ondersteuning nodig?
- Zijn drinkwaterbakjes niet bevroren?
Bevroren of zeer koud drinkwater remt de wateropname en daarmee ook de voeropname. In de winter kan een rondpompsysteem helpen om drinkwater vorstvrij en beter beschikbaar te houden.
Koudestress is vaak niet direct zichtbaar, maar wel merkbaar in de kalvergroei. Ziet u aandachtspunten tijdens deze wintercheck, dan is dat hét moment om bij te sturen. Hoe beter het klimaat, hoe meer energie kalveren kunnen inzetten voor groei en ontwikkeling.
En denk eraan: bij temperaturen onder de 10 °C kan een kalverdekje al een groot verschil maken, mits de basis – ligcomfort, klimaat en voeding – op orde is.