Metingen op 4 melkveebedrijven bevestigen het effect van kalverdekjes bij lage temperaturen
Tijdens haar afstudeerstage bij Topcalf onderzocht Thura het effect van het stalklimaat op de gezondheid van jonge kalveren vanaf de geboorte tot een leeftijd van vier maanden.
Thura studeert Bachelor Dier- en Veehouderij aan Hogeschool Van Hall Larenstein en voerde haar afstudeeronderzoek uit op vier melkveebedrijven. Gedurende acht weken werden kalveren wekelijks beoordeeld op hun luchtweggezondheid, en tegelijkertijd werd het stalklimaat gemeten.
Wat werd er onderzocht?
In het onderzoek werd gekeken naar signalen van luchtwegproblemen, zoals oog- en neusuitvloeiing, hoesten, oorstand en rectale temperatuur. Daarnaast werd het binnenklimaat in zowel eenling- als groepshuisvesting gemonitord, met onder andere aandacht voor temperatuur.
Het doel: inzicht krijgen in de invloed van omgevingstemperatuur op de gezondheid van het kalf en bepalen of kalverdekjes hierin verschil maken.
Duidelijk verschil bij dalende temperaturen
De resultaten laten een helder patroon zien:
- Op bedrijven zonder kalverdekjes nam de luchtweggezondheid af naarmate de temperatuur daalde.
- Op bedrijven waar kalveren een dekje droegen, bleef de gezondheid stabieler bij lagere temperaturen.
Dit betekent dat kalverdekjes een positief effect hebben op de longgezondheid van kalveren bij lage temperaturen.
Wanneer gaat kou ten koste van groei en weerstand?
Uit de achtergrondinformatie die Thura bestudeerde, blijkt dat een kalf een zogenaamde thermoneutrale zone heeft. Dit is het temperatuurbereik waarin het kalf geen extra energie gebruikt om zijn lichaamstemperatuur op peil te houden.
Komt de omgevingstemperatuur onder deze grens? Dan zet het kalf extra energie in om warm te blijven. Doordat het kalf haar energie maar รฉรฉn keer kan gebruiken, blijft er minder over voor groei en weerstand. Juist dan neemt de gevoeligheid voor luchtwegproblemen toe.
Wordt die energie gebruikt om de lichaamstemperatuur te handhaven, dan blijft er
minder over voor groei, ontwikkeling en weerstand. Juist dan neemt de gevoeligheid voor
luchtwegproblemen (BRD) toe.
Gevolgen van ziekte in de kalverperiode werken lang door
Uit haar literatuurstudie blijkt dat de gevolgen aanzienlijk kunnen zijn, namelijk:
- Verminderde longfunctie
- Grotere kans op uitval vรณรณr en tijdens eerste lactatie
- 4% lagere melkproductie in de eerste lactatie
- 8% lagere melkproductie in de tweede lactatie
- Verminderde vruchtbaarheid als pink
- Gemiddeld 109 minder lactatiedagen
De totale economische schade kan oplopen tot ruim โฌ2.100,- per dier.
Wanneer wordt het in de praktijk te koud voor een kalf?
- De minimale omgevingstemperatuur waarbij het kalf geen extra energie verbruikt, is
leeftijdsafhankelijk: - 1 dag oud: 13,4ยฐC
- 10 dagen oud: 10,8ยฐC
- 20 dagen oud: 8,4ยฐC
- 30 dagen oud: 6,4ยฐC
Deze waarden gelden onder ideale omstandigheden. In de praktijk spelen meerdere
factoren mee:
- Een nat ligbed verhoogt de benodigde temperatuur met ongeveer 6ยฐC
- Tocht van 2 m/s verhoogt deze grens zelfs met 9ยฐC
Wat betekent dit voor uw kalveropfok in de winterperiode?
De combinatie van praktijkmetingen en literatuur maakt duidelijk: wanneer de
omgevingstemperatuur onder de thermoneutrale zone komt, stijgt de gezondheidsdruk.
Het inzetten van kalverdekjes kan in die periode helpen om energieverlies te beperken
en de longgezondheid stabieler te houden.
Belangrijk daarbij is dat een kalverdekje geen vervanging is van een goed stalklimaat.
Een dik en droog strobed, voldoende ventilatie zonder toch en beheersing van
luchtvochtigheid blijven de basis. Maar wanneer die basis op orde is, kan extra
bescherming met een kalverdekje tegen kou het verschil maken.
Tips van Thura:
Tijdens haar onderzoek en op het thuisbedrijf in Friesland staat Thura zelf wekelijks tussen de kalveren. Dat levert praktische inzichten op.
Haar belangrijkste tips uit de praktijk:
- Doe een dekje alleen om bij een droog en schoon kalf
- Hou in de gaten of het kalf niet zweet onder het dekje
- Zorg dat het dekje goed aansluit en niet schuurt
Naast het gebruik van een kalverdekje, is het belangrijk om in de gaten te houden of het kalf droog ligt, in een dik strobed, uit de tocht en dat de luchtvochtigheid op peil is.
Wil jij net als Thura onderzoek doen in de stal?
Bij Topcalf krijg je de kans om praktijkgericht onderzoek uit te voeren dat aansluit op de dagelijkse praktijk. Je werkt met data van melkveebedrijven, analyseert wat er gebeurt in de stal en denkt mee over concrete verbeteringen voor de sector.
Je krijgt verantwoordelijkheid, begeleiding en de ruimte om bij te dragen aan innovatie in de kalveropfok.
Interesse om jouw stage of afstudeeronderzoek bij Topcalf te doen?
Neem contact met ons op via 085-4824900 of info@topcalf.nl